Tenniselleboog behandeling: 80% speelt geen tennis (en toch is het raak)

1. Geen tennis gespeeld, toch die pijnlijke elleboog

Je hoeft echt geen tennisracket vast te hebben gehouden om een tenniselleboog te krijgen. Sterker nog, uit onderzoek blijkt dat slechts 5 tot 10 procent van de mensen met een tenniselleboog de blessure aan tennis te danken heeft.

De rest? Kantoormedewerkers die jarenlang met een muis werken, schilders die herhaald bewegingen maken, bouwvakkers, kappers, muzikanten. Iedereen die zijn onderarmspieren veel en repetitief belast loopt risico.

Als fysiotherapeut zie ik wekelijks mensen met elleboogpijn aan de buitenkant die geen idee hadden wat de oorzaak was. De diagnose verrast ze altijd: tenniselleboog.

2. Hoe herken ik een tenniselleboog?

Een tenniselleboog, officieel laterale epicondylitis of epicondylopathie, is een aandoening van de pees die de onderarmspieren verbindt met de buitenkant van de elleboog (de laterale epicondyl). Door herhaalde overbelasting raken de peesvezels geïrriteerd en uiteindelijk beschadigd.

Je herkent het aan:

• Pijn aan de buitenkant van de elleboog, soms uitstralend naar de onderarm
• Pijn bij het grijpen: een kopje oppakken, handen schudden, een deur openen
• Pijn bij het strekken van de pols of vingers met weerstand
• Gevoeligheid bij drukken op het uitsteeksel aan de buitenkant van de elleboog

De klachten komen vaak geleidelijk op, niet door één duidelijk moment. Dat maakt dat mensen lang doorlopen voordat ze hulp zoeken.

Bron: KNGF-richtlijn epicondylopathie, 2019

3. Gaat tenniselleboog vanzelf over?

Deels. Ongeveer 80 tot 90 procent van de mensen met een tenniselleboog herstelt binnen 1 tot 2 jaar zonder behandeling. Klinkt geruststellend, tot je beseft dat 1 tot 2 jaar elleboogpijn een flinke aanslag is op je dagelijkse functie.

Met de juiste tenniselleboog behandeling verkort je die periode aanzienlijk, soms naar 6 tot 12 weken.

Bron: NHG-standaard Epicondylitis, meest recente versie

Wat zeker niet helpt op de lange termijn: corticosteroïdeninjecties (cortison). Op korte termijn verminderen ze de pijn, maar uit onderzoek blijkt dat mensen na een injectie vaker terugvallen dan mensen die het zonder injectie aanpakken. De injectie maskeert het probleem zonder de onderliggende peesbeschadiging te herstellen.

4. Oefeningen die echt helpen

Net als bij achillespeesontsteking is gerichte belasting het centrale principe. De pees moet opnieuw belast worden om te herstellen, niet gespaard.

Oefening 1: Isometrische polsextensie (pijn dempen)

1. Zit aan een tafel en leg je onderarm op de tafel, handpalm omlaag.
2. Leg je andere hand bovenop je hand en oefen lichte weerstand uit.
3. Probeer je pols omhoog te drukken tegen de weerstand in, zonder te bewegen.
4. Houd 30 tot 45 seconden vast en doe 5 herhalingen.

Dit is een effectieve techniek om acute pijn te verminderen, met name bij mensen die midden in hun werkdag last hebben.

Oefening 2: Excentrische polsextensie (pees versterken)

1. Zit met je onderarm op tafel, handpalm omlaag, een licht gewicht (0,5-1 kg) in de hand.
2. Beweeg je pols langzaam omhoog (maximaal) en laat hem daarna langzaam zakken.
3. De neerwaartse beweging (excentrisch) is het belangrijkst: doe die zo langzaam mogelijk.
4. Doe 3 sets van 15 herhalingen, éénmaal per dag.

Bron: Setz et al. (2022), Journal of Orthopaedic and Sports Physical Therapy, eccentric wrist extension for lateral epicondylalgia

Begin met licht gewicht. Een lichte spanning (2-3/10) is acceptabel, hevige pijn niet. Bouw de oefening 8 tot 12 weken lang op.

5. Wat helpt nog meer bij een tenniselleboog?

Naast oefentherapie zijn er een paar aanvullende maatregelen die het herstel ondersteunen:

Werkplek- en bewegingsaanpassingen:

• Gebruik een ergonomische muis en toetsenbord met neutrale polsstand
• Neem bij repetitieve taken regelmatig een korte pauze (elke 30 minuten)
• Draai je elleboog licht bij het optillen van voorwerpen, zodat niet alles op de buitenkant van de pees terechtkomt

Elleboogbrace: een epicondylitisbrace (een bandage net onder de elleboog) vermindert de trekkracht op de pees tijdelijk en kan bij acute pijn verlichting geven. Het is geen oplossing op zichzelf, maar helpt als overbrugging.

6. Wanneer heeft tenniselleboog fysiotherapie nodig?

Als de klachten langer dan 6 weken aanhouden ondanks oefentherapie en aanpassingen, is professionele begeleiding zinvol. Een fysiotherapeut kan de peesfunctie in kaart brengen, de werkplek- en bewegingspatronen analyseren, en bij spierspanning in de onderarm eventueel Dry Needling inzetten.

Heb je al een tijdje last van elleboogpijn buitenkant en wil je weten of het een tenniselleboog is? Doe de Pijn-Check op musclematch.nl of neem contact op. Ik kom bij jou thuis en stel een behandelplan op dat past bij jouw situatie en dagelijkse activiteiten.